ساخت دیتاسنترها برای توسعه هوش مصنوعی به یکی از بزرگ‌ترین موج‌های سرمایه‌گذاری در تاریخ اقتصاد آمریکا تبدیل شده است. محاسبات استاین ون‌نیووربرگ، استاد دانشکده بازرگانی دانشگاه کلمبیا، حجم این سرمایه‌گذاری را در نهایت حدود ۱۰ تریلیون دلار برآورد می‌کند؛ رقمی نزدیک به ۴ درصد تولید ناخالص داخلی آمریکا. بازه زمانی این برآورد در گزارش مشخص نشده است.
طبق داده‌های اداره سرشماری آمریکا، ارزش پروژه‌های جدید دیتاسنترها به سالانه ۸۵ میلیارد دلار رسیده؛ تقریباً دو برابر دو سال پیش. در همین مدت، ساخت‌وساز در دیگر بخش‌ها ۸ درصد افت کرده است. از سال ۲۰۲۴ نیز هزینه ساخت دیتاسنترها ۴۸ میلیارد دلار بیشتر شده، درحالی‌که ساخت مسکن و آپارتمان ۲۹ میلیارد دلار کاهش یافته است.
آدام شاپیرو، نایب‌رئیس بانک فدرال رزرو سان‌فرانسیسکو، این جابه‌جایی را انتقال سرمایه از مسکن به تجهیزات کامپیوتری توصیف کرده است. ارقام گزارش هم‌زمانی این دو روند را نشان می‌دهند، اما به‌تنهایی ثابت نمی‌کنند که رشد دیتاسنترها علت کاهش ساخت مسکن بوده است.
بخش عمده هزینه‌ها کجا متمرکز می‌شود؟
بر پایه گزارش شرکت پژوهشی Industrial Info Resources، طی سه سال آینده بیشترین مخارج پیش‌بینی‌شده برای دیتاسنترها در تگزاس، با ۶۳۸ میلیارد دلار، خواهد بود. پس از آن ویرجینیا با ۲۴۹ میلیارد دلار، اوهایو با ۱۶۹ میلیارد دلار و جورجیا با ۱۶۰ میلیارد دلار قرار دارند.
نگرانی دیگر، تعداد نسبتاً کم کارکنان دیتاسنترها در مقایسه با هزینه ساخت آن‌هاست. پال کراگمن، اقتصاددان، هشدار داده که این سرمایه‌گذاری‌ها ممکن است در بلندمدت تقاضا برای نیروی کار را کاهش دهند. جاش بیونز از اندیشکده سیاست اقتصادی نیز می‌گوید اگر انتظار سودآوری هوش مصنوعی محقق نشود، هزینه‌کردها ممکن است به‌شدت افت کند.
فشار بر شبکه برق
پژوهشی از دانشگاه کارنگی ملون و دانشگاه ایالتی کارولینای شمالی می‌گوید مصرف برق سرورها و استخراج رمزارز می‌تواند قبض برق خانگی را در سطح ملی تا ۸ درصد و در بخش‌هایی از ویرجینیا تا ۲۵ درصد افزایش دهد. گزارش سهم جداگانه دیتاسنترها را از این افزایش روشن نمی‌کند. همچنین می‌گوید تأیید موقت پروژه‌های تازه در اورگان متوقف شده و معافیت‌های مالیاتی در نوادا لغو شده‌اند.
نویسنده تاریخ مالی آمریکا، مارک هیگینز، این دوره را با ساخت خطوط راه‌آهن در سال‌های ۱۸۷۰ تا ۱۸۹۰ مقایسه می‌کند؛ سرمایه‌گذاری آن دوره ۴٫۳ میلیارد دلار بود که گزارش معادل امروزی‌اش را ۱۷۳ میلیارد دلار می‌داند.
چرا مهم است
برای ساکنان مناطق میزبان دیتاسنترها، فشار بر شبکه برق می‌تواند به قبض‌های بالاتر منجر شود؛ اما ارقام گزارش پیش‌بینی پژوهشی‌اند و سهم دیتاسنترها را از مصرف استخراج رمزارز جدا نمی‌کنند. برای کسانی که منتظر خانه‌سازی بیشترند، کاهش سرمایه‌گذاری مسکن هم‌زمان با رشد دیتاسنترها قابل توجه است، ولی این داده‌ها به‌تنهایی رابطه علّی میان دو روند را ثابت نمی‌کنند.
