گوگل دیپمایند ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۶ از ابزار تازهای به نام SynthID Bio رونمایی کرد. این سامانه واترمارکی نامرئی را مستقیماً در توالی اسیدهای آمینه یا ساختار سهبعدی پروتئینهای تولیدشده با هوش مصنوعی جای میدهد. این واترمارک حتی پس از ساخت پروتئین در آزمایشگاه نیز قابلشناسایی است و فعالیت زیستی پروتئین را تغییر نمیدهد.
واترمارک چگونه کار میکند
SynthID Bio مدل هوش مصنوعی را به انتخاب بعضی اسیدهای آمینه یا تغییر جزئی مختصات اتمی سوق میدهد تا الگویی قابلشناسایی ایجاد شود. در آزمایشهایی با سه هدف ـ VEGF‑A، دامنه اتصال گیرنده (RBD) پروتئین اسپایک SARS‑CoV‑2 و PD‑L1 ـ پروتئینهای واترمارکدار به همان اندازه نسخههای بدون واترمارک به اهداف خود متصل شدند. همین روش برای جایدادن امضا در پیشبینیهای AlphaFold 3 نیز به کار رفت تا خود مختصات سهبعدی حامل این نشان باشند.
اهمیت موضوع
این واترمارک به شرکتهای ارائهدهنده خدمات سنتز DNA امکان میدهد سفارشهایی را که از مدلهای هوش مصنوعی معتبر آمدهاند شناسایی کنند و زمان بررسی دستی را کاهش دهند. همچنین به پایگاههای داده عمومی کمک میکند مدخلهای هوش مصنوعی را که بهاشتباه برچسبگذاری شدهاند پیدا کنند و از پژوهشهای بعدی در برابر خطرهای ناخواسته زیستامنیتی محافظت کنند.
چرا مهم است
برای پژوهشگران، این واترمارک راهی فراهم میکند تا ثابت کنند طراحی یک پروتئین از سامانه هوش مصنوعی معتبری آمده، بیآنکه عملکرد آن به خطر بیفتد. برای گروههای زیستامنیتی نیز روشی خودکار فراهم میکند که میتواند غربالگری سفارشهای سنتز DNA را سرعت دهد و پایگاههای عمومی پروتئین را پاکیزهتر نگه دارد.