پهپادهای اوکراینی در یکی از روزهای اخیرِ این ماه به مرکز داده یاندکس در ساسووِ روسیه حمله کردند. به گزارش رویترز و مدوزا، این حمله آتش‌سوزی گسترده‌ای به راه انداخت و شرکت را ناچار کرد این مرکز را تعطیل کند. در پی این اختلال، خدمات Yandex Cloud برای بسیاری از کاربران از دسترس خارج شد.
در مرکز هدف‌گرفته‌شده چه بود؟
مرکز ساسوو یکی از پنج قطب بزرگ داده یاندکس است. این مرکز ده‌ها هزار سرور و دو ابررایانه مبتنی بر Nvidia A100 به نام‌های Chervonenkis و Lyapunov را در خود جای داده است. از هر دو دستگاه برای آموزش مدل‌های هوش مصنوعی یاندکس، از جمله YandexGPT، بزرگ‌ترین مدل زبانی روسیه، استفاده می‌شود.
این ابررایانه‌ها چقدر قدرتمند بودند؟
Chervonenkis در سال 2021 در رتبه‌بندی Top 500 زمانی نوزدهمین ابررایانه قدرتمند جهان بود. حداکثر توان پردازشی آن، 21.53 پتافلاپس FP64 (PFLOPS)، در رتبه‌بندی امروز جایگاهی حدوداً در رتبه 101 به آن می‌دهد. تحریم‌های غرب مانع ارتقای این سامانه توسط یاندکس شده‌اند.
چرا مهم است
تعطیلی این مرکز یعنی خدمات Yandex Cloud در حال حاضر برای کسب‌وکارها و توسعه‌دهندگانی که به آن‌ها متکی‌اند در دسترس نیست. این رویداد همچنین نشان می‌دهد درگیری‌های ژئوپولیتیکی چگونه می‌توانند زیرساخت پژوهش هوش مصنوعی را مختل کنند و سرنوشت دو ابررایانه را نامشخص بگذارند.
