مالزی و سنگاپور هر دو بازرسی محمولههای شتابدهندههای هوش مصنوعی Nvidia را تشدید کردهاند. در مالزی، مقامها بررسی میکنند که آیا یکی از شرکتهای تابعه شرکت منحلشده Megaspeed، سختافزار هوش مصنوعی وارداتی را به بازارهای دیگر منتقل کرده است یا نه. همزمان، دادستانهای سنگاپور یک مدیر اجرایی را بهدلیل خرید 917 سرور متهم کردهاند؛ این سرورها ممکن است به پردازندههای گرافیکی Nvidia مجهز باشند، قطعهای که اغلب برای کارهای یادگیری ماشینی در مقیاس بزرگ به کار میرود.
این اقدامات تنها چند روز پس از استعفای جنسن هوانگ، مدیرعامل Nvidia، انجام شده است. رویترز گزارش داد که هوانگ در پی اتهامهایی درباره چندین رابطه خارج از ازدواج کنارهگیری کرد؛ یکی از این رابطهها با فردی بوده که از او بهعنوان عامل احتمالی اطلاعاتی چین یاد شده و گفته میشود به قاچاق پردازندههای گرافیکی به چین کمک کرده است. تحلیلگرانی که Tom’s Hardware با آنها گفتوگو کرده، احتمال میدهند شبکه قاچاق ادعایی دلیل تشدید نظارت دو دولت باشد.
هر دو کشور به کنترلهای صادراتی آمریکا استناد میکنند که ارسال تراشههای پرقدرت هوش مصنوعی به چین را بدون مجوز محدود میکند. نگرانی این است که شرکتها تراشهها را بهطور قانونی وارد کنند و سپس آنها را به شیوهای به مقصدهای دیگر بفرستند که مقررات را دور بزند. تحقیقات مالزی بر زنجیره تأمین پس از ورود تراشهها به این کشور متمرکز است، در حالی که پرونده سنگاپور به یک خرید خاص میپردازد که ممکن است بخشی از طرحی گستردهتر بوده باشد.
تحقیقات هنوز در مراحل اولیه است. مقامهای مالزی هنوز نگفتهاند که آیا مشخص شده تراشهای دوباره صادر شده است یا نه و در سنگاپور نیز هنوز تاریخی برای محاکمه تعیین نشده است. هیچیک از دو دولت در این مرحله از وضع مجازاتهای تازه یا تغییر در مجوزهای واردات خبر ندادهاند.
پیشینه مقررات صادراتی
آمریکا قدرتمندترین پردازندههای گرافیکی Nvidia را در رده «کالاهای راهبردی» قرار میدهد. این طبقهبندی یعنی هرگونه فروش آنها به چین به مجوز ویژه نیاز دارد و تخلف از این مقررات میتواند جریمههای سنگینی در پی داشته باشد. طی چند سال گذشته از چند کشور خواسته شده به اجرای این مقررات کمک کنند، اما نحوه اجرای آنها یکدست نبوده است. جنجال اخیر درباره ارتباطات شخصی ادعایی هوانگ با یک مأمور چینی، توجهها را به این موضوع جلب کرده که پنهانکردن جابهجایی تراشهها در پوشش معاملات تجاری قانونی تا چه اندازه آسان است.
چین یک دهه است که صنعت تراشههای هوش مصنوعی خود را توسعه میدهد، اما همچنان برای بسیاری از پروژههای پیشرفته به پردازندههای گرافیکی ردهبالای وارداتی وابسته است. قاچاق حتی چندصد دستگاه میتواند توان شرکتهای چینی را در آموزش مدلهای بزرگ بهطور محسوسی افزایش دهد؛ به همین دلیل دولتها در پی مسدودکردن مسیرهای پنهانی انتقال این تراشهها هستند.
چرا مهم است
اگر تحقیقات نشان دهد تراشهها دوباره به چین منتقل شدهاند، ممکن است بازرسی واردات سختگیرانهتر شود و روند ورود سختافزار قدرتمند هوش مصنوعی به منطقه کندتر شود. برای کسبوکارهایی که در پژوهش یا توسعه محصول به پردازندههای گرافیکی Nvidia متکی هستند، بازرسیهای بیشتر میتواند به زمان انتظار طولانیتر و هزینههای انطباق بالاتر بینجامد. هنوز روشن نیست که آیا محموله غیرقانونیای جابهجا شده یا چند دستگاه در دست بررسی است.